Była cisza. Taka jak wtedy, kiedy lekarz jeszcze nic nie powiedział, ale jego twarz już tak.
Nie zawsze jest diagnoza. Czasem to tylko cień na zdjęciu. Czasem słowo „profilaktyka”, które ma smak stalowego sprzętu medycznego i zimnego światła w gabinecie. Jednak wielu to wystarczy, żeby w głowie uruchomił się film, który zna każdy — o tym, jak wygląda „rak”. I jak wygląda życie po nim. Albo bez niego.
Z lękiem przed rakiem nie da się wygrać w jeden dzień. Jednak można przestać z nim przegrywać. I to wystarczy.
Nie zaczynaj od walki
Nie ma sensu walczyć z czymś, czego się nie zna. A lęk — ten głęboki, cichy, nie zawsze logiczny — często siedzi właśnie w tym, czego nie rozumiemy. Rak to nie jedno słowo. To wiele chorób, dziesiątki scenariuszy, setki zmiennych.
Zrozumienie odbiera lękowi jego cień. Kiedy poznasz, co oznaczają badania. Kiedy zrozumiesz, co realnie zwiększa ryzyko, a co jest mitem. Kiedy zobaczysz, jak wyglądają leczenie, opieka, codzienność ludzi, którzy przez to przechodzą.
Nie chodzi o chłodną wiedzę. Chodzi o znajomość terenu, po którym być może nigdy nie będziesz musiała iść — ale jeśli już, to nie błądząc w panice.
Codzienność jako tarcza
Nie trzeba udawać, że lęku nie ma. Trzeba tylko nie pozwalać mu prowadzić.
Są rzeczy, które można robić, nawet jeśli w głowie jest chaos: badania przesiewowe. Jedzenie, które nie musi być „idealne”, ale po prostu uczciwie dobre. Ruch, choćby krótki spacer. Sen. Rozmowa.
Moimi terapeutami są zwierzęta. Bardziej mi pomogły, niż psychoonkolożki. To jest moja perspektywa. Ty znajdziesz swoją.
To są małe rzeczy — nie bohaterstwo, nie heroizm. Jednak właśnie one w dłuższej perspektywie obniżają ryzyko. I uczą ciało, że żyje się teraz, nie w cieniu przyszłości, nie w odmętach przeszłości.
Rozmowa, która oswaja
Lęk żywi się samotnością. Dobrze jest mieć kogoś, z kim można o nim mówić — nie żeby szukać odpowiedzi, ale żeby nie musieć udawać, że wszystko jest w porządku.
To może być lekarz, terapeuta. Czasem wystarczy ktoś, kto wysłucha bez „będzie dobrze”. Bo „będzie dobrze” to czasem najgorsze, co można powiedzieć. Czasem lepiej: „Jestem z Tobą, nawet jak będzie źle”.
Prawda, która nie boli
Rak to nie wyrok. To wyzwanie. Czasem ogromne, czasem łagodne. Czasem dające drugie życie, innym razem wręcz przeciwnie.
Jednak prawda jest taka, że większość nowotworów wcześnie wykrytych daje się leczyć. Że medycyna nie stoi w miejscu. Że wiele zależy od tego, czy damy sobie szansę — nie na nieśmiertelność, ale na spokój.
Na koniec
Nie da się całkiem wyzbyć lęku. Jednak można sprawić, że przestanie rządzić. Mnie się wydaje, że lęk zgubiłem, ale pewnie gdzieś tam się czai w lochach podświadomości.
Codzienność — rozsądna, prosta, oparta na wiedzy i trosce o siebie — potrafi być cichym bohaterem. Czasem ważniejszym niż wszystkie spektakularne decyzje.
Nie żyj w cieniu raka. Żyj tak, by rak — nawet jeśli kiedyś zapuka — zastał cię silniejszym, niż byłeś, kiedy zacząłeś się go bać.
Pisz z wszelkimi problemami — przeszedłem przez to, pomagałem pacjentom onkologicznym i po prostu wiem, z czym to się „je”.
kontakt@bogactwozdrowia.pl